Çelik Yapıların Kurulum Aşamaları

Bir çelik yapının kurulması önceden imal edilmiş parçaların şantiyede bir araya getirilerek, üç boyutlu rijit sistemler oluşturulmasıdır. Bu birleştirme aşamalarında genellikle cıvatalı bağlantılar tercih edilir. Cıvatalı bağlantıya alternatif olarak pimler ve perçinler de zaman zaman kullanılmaktadır. Şantiye şartlarında uygulama zorluğundan dolayı zorunlu olmadıkça kaynaklı bağlantı tercih edilmez.

Kurulum aşamasının ekonomik, güvenli ve hızlı tamamlanabilmesi için tasarım aşamasında planlama yapılmalı ve montaj yöntemi belirlenmelidir.

Montajın doğru sırada yapılabilmesi için bir sistem oluşturulmalı ve sıralama imalat planlanma aşamasından itibaren takip edilmelidir. Şantiyeye gidecek malzemeler montaj sırasına ya da cinslerine göre ayrılmalı, hava ve dış ortam şartlarından etkilenmeyecek şekilde etiketlenmelidir.

Planlama

Müşteri beklentileri olarak da adlandırabileceğimiz maliyet, teslim süresi, kalite gibi unsurları karşılayabilmek içn planlama tasarımın ilk aşamalarından itibaren yapılmalıdır. Planlama içinde imalat sıralaması, tasarım faktörleri, imal edilebilirlik, nakliye, montaj aşamaları gibi maddeler bulunmalıdır.

İmalat ve montaj sıralaması

Montaj sıralamasına göre planlanmış bir imalat sıralaması; bekleme zamanları, montajın kolaylaştırılması, stok maliyetleri, taşıma maliyetleri gibi birçok konuda avantaj sağlayacaktır. Ayrıca montajda mantıksal bir sıralama izlenmesi ve bağlantıların kolay eriilebilir olması da önemli kriterlerdendir.

Tasarım faktörleri

Tasarım sırasında güncel standartlar ve yasalar takip edilmelidir. Bu standartlarda belirtilen faktörler ve hesaplama yöntemleri dikkate alınmalı ve hesap adımları ile ilgili kayıtlar tutulmalıdır.
Yapının tamamı ya da bir bölümünde standartlarda belirtilenden daha sıkı toleranslar kullanılıp kullanılmayacağı belirlenmelidir.
Çaprazlar ve payandaların kullanılma durumları ve varsa hangi yönde kullanılacakları belirlenmelidir.
Kat sayısı, katlar arasındaki bağlantılar ve geçişler ile binadaki açıklıklar önceden belirlenmelidir.

Saha uygulamaları

Her aşamadaki parça boyutları, bu parçaların yapıdaki yerleri, vinç yerleşimleri, stok yerleşimleri gibi erişilebilirlik ile ilgili konular önceden çalışılmalı ve planlanmalıdır. Bir parçanın monte edilme süresi, vinç ile taşınma / tutulma süresi, parça sayısı, işin toplam zamanı arasındaki denklem çözülerek ana ve yardımcı vinçlerin sayısı ve konumları belirlenmelidir.

Montaj aşaması

Montaja başlamadan önce temelin sağlamlığı, ankrajların kot ve yerleşimleri kontrol edilmelidir.
Parçaların taşınması ve montajı için güvenli yöntemler kullanılmalıdır.
Cıvatalı bağlantılar yapının kararlı bir kısmı oluşuncaya dek tam sıkılmamalıdır. Özellikle ön germeli cıvata gruplarının sıkılması sona bırakılmalıdır. Sıkma işlemi en rijit parçadan başlanarak yapılmalıdır.
Her bir grup montajından sonra düğüm noktası konumları, paralellik ve diklikler kontrol edilmeli, gerekiyorsa bir sonraki aşamaya geçmeden düzeltilmelidir.

Montaj teknikleri

Vinçler, mobil ve sabit platformlar montaj sırasında en çok kullanılan ekipmanlardır. Bu ekipmanların sağlamlığı, güvenilirliği ve periyodik kontrolleri her seferinde gözden geçirilmelidir.

Mobil vinçler nispeten küçük hacimleri ve kısa kurulum süreleri edeniyle tercih sebebidir. Yine de bu vinçlerin konumları ve kaldırabilecekleri yükler ile açıları önceden hesaplanmalıdır. Bu vinçler zorunlu olmadıkça bina katlarına çıkartılmamalıdır. Eğer bina içinde çalışması gereken bir vinç var ise alt katların tamamen bitirildiğinden ve tasarımdan onay alındığından emin olunmalıdır.

Kule vinçler kullanım kolaylıkları ve erişim alanlarının büyüklüğü nedeniyle tercih edilmektedir. Diğer vinçlere göre daha az yük kaldırabilseler de hızlı olmaları ve geniş bir alanı tarayabilmeleri avantajdır. Kule vinçler kurulurken birbirlerine çarpmayacak konum ve yükseklikte planlanmalıdır.

Kat aralarındaki trapez sac gibi sonradan monte edilecek parçaların ulaştırılması ve taşınması ile ilgili ön hazırlık yapılmalı, üst katlar kurulmaya başlandıktan sonra ulaşılaayacak yerler varsa önceden bitirilmelidir.

Bina içi tesisatlar, özel ekipmanlar, kaplama, döşeme gibi bileşenler önceden planlanmalı; tasarım ve montaj buna göre yapılmalıdır.